CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış, 7 Eylül'de başlayacak uyum haftası ve 14 Eylül'de açılacak okullar öncesinde kırtasiye fiyatları ile ailelerin karşı karşıya kaldığı eğitim giderlerine ilişkin yazılı açıklama yaptı.
Kış, artan okul masraflarının dar gelirli aileleri zorladığını, zincir marketlerin kırtasiye ürünleri satışındaki payının büyümesinin ise mahalle kırtasiyecilerini olumsuz etkilediğini söyledi.
'ÇANTA 2 BİN, DEFTER SETİ 700 LİRA'
Kış'ın paylaştığı fiyatlara göre ortalama bir okul çantası 2 bin liraya, bir düzine kurşun kalem 326 liraya, bir silgi 40 liraya, kareli ve çizgili 80 yaprak defterlerden oluşan set 700 liraya, bir su matarası ise bin liraya kadar çıktı.
Birinci sınıfa başlayacak bir öğrencinin yalnızca temel kırtasiye ihtiyaçlarının 7 bin lirayı bulduğunu belirten Kış, şöyle konuştu:
"Bunun okul kıyafeti var, ayakkabısı var, beslenmesi var, servisi var. Üstelik kırtasiye masrafı bir kez yapılıp bitmiyor. Kalem bitecek, defter dolacak, malzemeler yıl içerisinde yeniden alınacak. Evinde iki ya da üç öğrencisi olan bir ailenin karşı karşıya kaldığı maliyeti düşünün."
'ASGARİ ÜCRETİN DÖRTTE BİRİ OKUL AÇILMADAN GİDİYOR'
Bir öğrencinin başlangıç kırtasiye giderinin 28 bin 75 liralık asgari ücretin yaklaşık dörtte birine karşılık geldiğini belirten Kış, okul masraflarının aile bütçeleri üzerindeki baskısının arttığını ifade etti.
Kış, "Milyonlarca aile daha ayın başında kirasını, faturasını, mutfak masrafını nasıl ödeyeceğini düşünüyor. Şimdi buna okul masrafı eklendi. Anne babalar çocuklarının en temel eğitim ihtiyaçlarını karşılayabilmek için hangi ihtiyaçlarından vazgeçeceklerini hesaplıyor. Eylül artık veliler için okul heyecanının yaşandığı bir ay olmaktan çıktı, dert ayına dönüştü" dedi.
'EĞİTİM OKULUN KAPISINDA EŞİTSİZ BAŞLIYOR'
Eğitimde fırsat eşitliğinin yalnızca okul ve derslik üzerinden değerlendirilemeyeceğini vurgulayan Kış, ailelerin ekonomik durumunun çocukların eğitim hayatına başlangıç koşullarını doğrudan etkilediğini söyledi.
Kış, şunları kaydetti:
"Bir çocuğun çantasını eksiksiz doldurabilmek dahi ailenin gelirine bağlı hale gelmişse orada fırsat eşitliğinden söz edemeyiz. Eğitim daha okulun kapısından girilmeden eşitsiz başlıyor. Bir tarafta istediği malzemeyi alabilen çocuklar, diğer tarafta defterini, kalemini eksik almak zorunda kalan çocuklar var. Bunun sorumluluğu çocuklarımızın ya da ailelerin değil, eğitimi giderek daha pahalı hale getiren ekonomik düzenindir."
'KÜÇÜK ESNAF ZİNCİR MARKETLER KARŞISINDA YALNIZ BIRAKILIYOR'
Okul alışverişinde yaşanan sorunun kırtasiye esnafını da etkilediğini belirten Kış, zincir marketlerin okul sezonunda geniş bir ürün yelpazesiyle kırtasiye sektörüne girmesinin küçük işletmeler üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu ifade etti.
Mahalle kırtasiyecilerinin yıl boyunca kira, vergi ve çalışan giderlerini karşıladığını hatırlatan Kış, şöyle devam etti:
"Okul dönemi geldiğinde dev zincirler istediği ürünü istediği miktarda rafına koyuyor. Küçük esnaf bu rekabetin karşısında yalnız bırakılıyor. Kırtasiyeciler, kendi sektör temsilcilerinin dahi zincir marketlere defterden oyun hamuruna kadar ürün tedarik etmesine tepki gösteriyor. Esnaf, 'Bizi kim koruyacak?' diye soruyor. Bu gidişle mahalle kırtasiyeciliği ve kırtasiye mağazacılığı yok olma noktasına gelecek."
'ÇOCUK DA VELİ DE ESNAF DA KORUNMALI'
Milli Eğitim Bakanlığı ile Ticaret Bakanlığına çağrıda bulunan Kış; kırtasiye ürünlerindeki vergi yükünün azaltılmasını, dar gelirli ailelere doğrudan eğitim ve kırtasiye desteği verilmesini ve okullarda en az bir öğün ücretsiz yemek uygulamasının başlatılmasını istedi.
Zincir marketlerin okul ve kırtasiye ürünleri satışının küçük esnaf üzerindeki etkisinin de yeniden değerlendirilmesi gerektiğini belirten Kış, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:
"Eğitimin temel ihtiyaçları lüks değildir. Defter lüks değil, kalem lüks değil, çanta lüks değil. Devletin görevi çocuğun eğitim hakkını ailesinin cüzdanına teslim etmek değil, o hakkı güvence altına almaktır. Aynı şekilde yıllardır mahallelerimizde hizmet veren kırtasiye esnafımızı da dev zincirlerin insafına bırakamayız. Çocuklarımız okula eksik malzemeyle, anne babalar borç hesabıyla, kırtasiye esnafı da kepenk kapatma korkusuyla yeni eğitim yılına başlamamalı. Eğitimde fırsat eşitliği sınıfın kapısından girdikten sonra değil, o çantayı doldurabilmekten başlar."
Kaynak : PERRE