TÜİK verilerine göre, dış ticaret verileri ile iş kayıtları sisteminde yer alan girişimlerin ana faaliyet türü ve çalışan sayısı bilgilerinin eşleştirilmesi sonucu, ihracat yapan girişimlerin yaklaşık yüzde 100'ünün, ithalat yapan girişimlerin ise yüzde 99,9'unun bilgilerine ulaşıldı.
İhracat yapan girişimlerin yüzde 74,2'sini 1-9 kişi çalışanı bulunan mikro ölçekli girişimler oluşturdu. Bu girişimlerin toplam ihracattaki payı yüzde 18,3 olarak gerçekleşti.
İhracatta 10-49 kişi çalışanı bulunan küçük ölçekli girişimlerin payı yüzde 17,3, 50-249 kişi çalışanı bulunan orta ölçekli girişimlerin payı yüzde 18,3, 250 ve üzeri çalışanı bulunan büyük ölçekli girişimlerin payı ise yüzde 46,1 oldu.
İTHALATIN YÜZDE 59,4'Ü BÜYÜK ÖLÇEKLİ GİRİŞİMLERDEN
İthalatta mikro ölçekli girişimlerin payı yüzde 10,7, küçük ölçekli girişimlerin payı yüzde 11,9, orta ölçekli girişimlerin payı yüzde 18,0 olarak kaydedildi.
Büyük ölçekli girişimler ise toplam ithalatın yüzde 59,4'ünü gerçekleştirdi. Buna karşılık büyük ölçekli işletmeler, ithalat yapan toplam girişimlerin yalnızca yüzde 1,1'ini oluşturdu.
İHRACATIN YÜZDE 57,6'SI SANAYİ SEKTÖRÜNDEKİ GİRİŞİMLERDEN
Ana faaliyet alanlarına göre değerlendirildiğinde ihracatın yüzde 57,6'sını, ithalatın ise yüzde 45,4'ünü sanayi sektöründe faaliyet gösteren girişimler gerçekleştirdi.
Ana faaliyeti ticaret olan girişimlerin toplam ihracattaki payı yüzde 37,7, ithalattaki payı ise yüzde 37,8 oldu.
Sanayi sektörünün ihracatında 250 ve üzeri çalışanı bulunan büyük ölçekli girişimler yüzde 70,3 payla öne çıktı. Ticaret sektörünün ihracatında ise 1-249 kişi çalışanı bulunan küçük ve orta ölçekli girişimlerin payı yüzde 89 olarak gerçekleşti.
Sanayi sektörü ithalatında büyük ölçekli girişimlerin payı yüzde 80,7 olurken, bu oran ticaret sektöründe yüzde 29,8, diğer sektörlerde ise yüzde 68,6 olarak hesaplandı.
SANAYİ İHRACATININ YÜZDE 49,2'Sİ AB ÜLKELERİNE
Ana faaliyeti sanayi olan girişimler ihracatlarının yüzde 49,2'sini Avrupa Birliği (AB) ülkelerine, yüzde 14,3'ünü AB üyesi olmayan Avrupa ülkelerine, yüzde 10,9'unu ise Yakın ve Orta Doğu ülkelerine yaptı.
AB ülkelerine gerçekleştirilen ihracatın yüzde 66,3'ü sanayi, yüzde 30,5'i ticaret, yüzde 3,3'ü ise diğer sektörlerde faaliyet gösteren girişimlerden geldi.
Ana faaliyeti sanayi olan girişimlerin ithalatında AB ülkeleri yüzde 35,3 ile ilk sırada yer aldı. AB'yi yüzde 25,9 ile diğer Asya ülkeleri, yüzde 15,9 ile AB üyesi olmayan Avrupa ülkeleri takip etti.
Ana faaliyeti ticaret olan girişimlerin en fazla ithalat yaptığı ülke grupları ise yüzde 34,4 ile AB ülkeleri, yüzde 30,9 ile diğer Asya ülkeleri ve yüzde 16,2 ile AB üyesi olmayan Avrupa ülkeleri oldu.
İMALAT SANAYİ ÜRÜNLERİ İHRACATININ YÜZDE 59,5'İNİ SANAYİ GİRİŞİMLERİ YAPTI
İmalat sanayi ürünleri ihracatının yüzde 59,5'ini ana faaliyeti sanayi olan girişimler, yüzde 36,3'ünü ise ana faaliyeti ticaret olan girişimler gerçekleştirdi.
Ana faaliyeti sanayi olan girişimlerin ihracatının yüzde 97,6'sını imalat sanayi ürünleri oluşturdu. Bu girişimlerin ihracatında madencilik ve taş ocakçılığı ürünlerinin payı yüzde 1, tarım, ormancılık ve balıkçılık ürünlerinin payı ise yüzde 0,8 olarak gerçekleşti.
İmalat sanayi ürünleri ithalatının yüzde 43,5'i ticaret, yüzde 43,1'i sanayi ve yüzde 13,3'ü diğer sektörlerde faaliyet gösteren girişimler tarafından yapıldı.
Ana faaliyeti sanayi olan girişimlerin ithalatının yüzde 77,7'sini imalat sanayi ürünleri, yüzde 4,1'ini tarım, ormancılık ve balıkçılık ürünleri, yüzde 3,2'sini ise madencilik ve taş ocakçılığı ürünleri oluşturdu.
İHRACATIN YÜZDE 51'İ İLK 500 GİRİŞİMDEN
Toplam ihracatın yüzde 51'ini, ithalatın ise yüzde 64,8'ini ilk 500 girişim gerçekleştirdi.
En fazla ihracat yapan ilk 5 girişimin toplam ihracattaki payı yüzde 8,9 olurken, en fazla ithalat yapan ilk 5 girişimin toplam ithalattaki payı yüzde 13,8 oldu.
Sanayi sektöründe en fazla ihracat yapan ilk 5 girişimin sektör ihracatındaki payı yüzde 14,8, ticaret sektöründe en fazla ihracat yapan ilk 5 girişimin payı ise yüzde 11,5 olarak gerçekleşti.
Sanayi sektöründe en fazla ithalat yapan ilk 5 girişimin sektör ithalatındaki payı yüzde 19,6, ticaret sektöründe en fazla ithalat yapan ilk 5 girişimin payı ise yüzde 11,8 oldu.
GİRİŞİMLERİN YÜZDE 84,6'SI TEK ÜLKEDEN İTHALAT YAPTI
İhracat yapan girişimlerin yüzde 39'u yalnızca bir ülkeye, yüzde 14,8'i ise iki ülkeye ihracat gerçekleştirdi. Yirmi ve daha fazla ülkeye ihracat yapan girişimlerin oranı yüzde 3,2'de kalmasına rağmen, bu girişimlerin toplam ihracattaki payı yüzde 57,4'e ulaştı.
İthalatta ise girişimlerin yüzde 84,6'sı tek ülkeden, yüzde 6,1'i iki ülkeden ithalat yaptı. Yirmi ve daha fazla ülkeden ithalat yapan girişimlerin oranı yüzde 0,8 olurken, bu girişimlerin toplam ithalattaki payı yüzde 52,5 olarak gerçekleşti.
Kaynak : PERRE
